Viêm gan C lây qua đường nào? Những điều bạn cần biết để phòng ngừa

Viêm gan C là một trong những bệnh lý truyền nhiễm do virus viêm gan C (HCV) gây ra. Virus này tấn công trực tiếp vào gan, khiến gan bị tổn thương, lâu dài có thể dẫn đến xơ gan, suy gan, thậm chí ung thư gan.

Điều mà nhiều người quan tâm là: Viêm gan C lây qua đường nào? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ các con đường lây truyền, những hiểu lầm thường gặp và cách phòng tránh hiệu quả.

1. Triệu chứng thường gặp của viêm gan C

Các triệu chứng của bệnh thường xuất hiện trong khoảng 2 đến 12 tuần sau khi nhiễm virus. Các triệu chứng có thể khác nhau, mức độ nặng – nhẹ thay đổi theo thời gian. Người bệnh có thể gặp tất cả hoặc chỉ một vài triệu chứng sau:

• Mệt mỏi, kiệt sức kéo dài hoặc những cơn mệt đột ngột.
• Triệu chứng giống cúm như ớn lạnh, sốt nhẹ, đổ mồ hôi đêm.
• Đau cơ hoặc đau khớp.
• Buồn nôn, khó tiêu hoặc chán ăn.
• Rối loạn giấc ngủ: khó ngủ, hay tỉnh giấc hoặc ngủ quá nhiều.
• Khó tập trung, hay quên.
• Đau đầu.
• Trầm cảm, dễ cáu gắt hoặc thay đổi tâm trạng thất thường.
• Đau bụng, đặc biệt là vùng dưới xương sườn phải (vị trí gan).
• Vấn đề về da: ngứa, nổi mụn nước hoặc phát ban.
• Sụt cân.
• Bụng trướng, đầy hơi.
• Khô mắt.
• Khô miệng hoặc loét miệng.
• Sưng phù chân.
• Dễ chảy máu hoặc bầm tím.
• Nước tiểu sẫm màu.
• Rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy hoặc hội chứng ruột kích thích (IBS).
• Vàng da, vàng mắt.

Đa số người mắc viêm gan C mạn tính sẽ không có triệu chứng rõ rệt cho đến khi gan đã bị tổn thương nghiêm trọng.

2. Viêm gan C lây qua đường nào?

2.1. Lây qua đường máu

Nếu bạn thắc mắc viêm gan C lây qua đường nào phổ biến nhất thì đó chính là đường máu. Người khỏe mạnh có thể nhiễm virus viêm gan C (HCV) nếu máu của người bệnh xâm nhập vào máu mình. Các tình huống dễ lây gồm:

• Dùng chung kim tiêm hoặc các thiết bị tiêm chích ma túy.
• Dùng chung dao cạo râu, bàn chải đánh răng, kềm cắt móng tay, dụng cụ cạo gió, cây gãi lưng… có dính máu.
• Xăm hình, bấm lỗ tai, châm cứu bằng dụng cụ không được tiệt trùng.
• Truyền máu, chạy thận nhân tạo hoặc các thủ thuật y tế sử dụng chung dụng cụ y khoa chưa được vô khuẩn đúng cách.
• Tai nạn gây chảy máu mà vết thương hở tiếp xúc với máu người nhiễm HCV.

Virus HCV có thể tồn tại trong máu khô trên bề mặt từ vài ngày đến vài tuần. Vì vậy, việc làm sạch máu sau chấn thương bằng dung dịch chứa chlorine (như Javel hoặc Milton) và sử dụng găng tay bảo hộ là vô cùng quan trọng.

2.2. Lây qua đường tình dục

Người khỏe mạnh có thể bị nhiễm virus viêm gan C nếu quan hệ tình dục không an toàn với người mang bệnh. Trường hợp tinh dịch của người đàn ông có lẫn máu, virus có thể xâm nhập qua những vết xước nhỏ ở niệu đạo và lây sang bạn tình.

Những hành vi tình dục dễ gây trầy xước, chảy máu sẽ làm tăng nguy cơ lây nhiễm. Vì vậy, để bảo vệ bản thân và bạn đời, mỗi người cần duy trì lối sống tình dục an toàn: chung thủy một vợ một chồng, tránh quan hệ khi có hành kinh hoặc khi có nguy cơ chảy máu, và luôn sử dụng bao cao su khi quan hệ.

2.3. Lây từ mẹ sang con

Viêm gan C lây qua đường nào ở trẻ sơ sinh? Phụ nữ mang thai mắc viêm gan C có thể truyền virus sang con trong lúc sinh nở. Tỷ lệ lây truyền khoảng 5%.

• Nguy cơ cao hơn nếu người mẹ đồng thời nhiễm HIV.
• Virus thường lây trong quá trình nhau thai bong tróc khi sinh.
• Không lây qua sữa mẹ, nhưng mẹ có vết nứt hoặc chảy máu đầu vú thì vẫn có thể truyền virus cho trẻ.

Trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm HCV cần được theo dõi và xét nghiệm khi đủ 18 tháng tuổi. Nếu mắc bệnh, trẻ có thể điều trị bằng thuốc kháng virus với tỷ lệ khỏi bệnh lên đến 99%.

3. Chủ động phòng ngừa viêm gan C

Hiện nay chưa có vắc xin hiệu quả phòng ngừa viêm gan C. Cách tốt nhất để ngăn ngừa bệnh là tránh tiếp xúc với máu đã nhiễm virus.

Những nhóm có nguy cơ cao nhiễm bệnh bao gồm:

• Người tiêm chích ma túy.
• Nam quan hệ tình dục đồng giới.
• Người sống chung với HIV.
• Người thường xuyên phải thực hiện các thủ thuật y tế.

Các biện pháp phòng ngừa viêm gan C:

• Sử dụng kim tiêm và các thủ thuật y tế đúng cách, an toàn.
• Xử lý và tiêu hủy kim tiêm, rác thải y tế an toàn.
• Cung cấp dịch vụ giảm tác hại cho người tiêm chích ma túy, như chương trình đổi kim tiêm, tư vấn cai nghiện, hoặc điều trị bằng thuốc thay thế (OAT).
• Kiểm tra máu hiến tặng để phát hiện virus viêm gan C và các loại virus khác.
• Quan hệ tình dục an toàn bằng cách sử dụng bao cao su và các biện pháp ngăn ngừa lây nhiễm khác.

Viêm gan C là căn bệnh nguy hiểm, có thể dẫn đến xơ gan hoặc ung thư gan nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Việc hiểu rõ “Viêm gan C lây qua đường nào?”là bước quan trọng để mỗi người chủ động phòng ngừa và bảo vệ sức khỏe cho bản thân cũng như cộng đồng.

Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào, đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi qua hotline 0865 989 594 hoặc để lại câu hỏi tại đây để được tư vấn chi tiết hơn!

Xem thêm: Viêm gan B gây ung thư gan: Nguyên nhân của hơn 50% ca mắc toàn cầu